Tư vấn · Đánh giá · Chứng nhận tuân thủ an ninh mạng

Data Protection

DPO là gì? Doanh nghiệp nào phải có nhân sự bảo vệ dữ liệu cá nhân

DPO là gì, doanh nghiệp nào phải chỉ định nhân sự bảo vệ dữ liệu cá nhân, điều kiện năng lực, 7 nhiệm vụ và cách chọn giữa DPO nội bộ với DPO thuê ngoài theo Luật 91/2025, Nghị định…

DPO là gì: nhân sự bảo vệ dữ liệu cá nhân trong doanh nghiệp

DPO là gì? DPO (Data Protection Officer) là cách gọi quen thuộc của nhân sự chịu trách nhiệm về bảo vệ dữ liệu cá nhân trong một tổ chức. Tại Việt Nam, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân số 91/2025/QH15 dùng thuật ngữ “nhân sự bảo vệ dữ liệu cá nhân” và “bộ phận bảo vệ dữ liệu cá nhân”. Từ ngày 01/01/2026, cơ quan, tổ chức có trách nhiệm chỉ định nhân sự hoặc bộ phận này, hoặc thuê dịch vụ bảo vệ dữ liệu cá nhân. Bài viết giải thích ai phải có DPO, điều kiện của DPO, nhiệm vụ cụ thể và cách lựa chọn giữa DPO nội bộ với DPO thuê ngoài.

Tóm tắt nhanh: tổ chức phải chỉ định nhân sự hoặc bộ phận bảo vệ dữ liệu cá nhân bằng văn bản, hoặc thuê dịch vụ; DPO nội bộ cần trình độ cao đẳng trở lên, ít nhất 02 năm kinh nghiệm và đã được đào tạo; cá nhân cung cấp dịch vụ cần ít nhất 03 năm kinh nghiệm; doanh nghiệp nhỏ, khởi nghiệp được lựa chọn chưa thực hiện trong 05 năm nếu không thuộc trường hợp ngoại lệ.

DPO là gì theo pháp luật Việt Nam?

Điều 33 của Luật xác định lực lượng bảo vệ dữ liệu cá nhân gồm: cơ quan chuyên trách thuộc Bộ Công an; bộ phận, nhân sự bảo vệ dữ liệu cá nhân trong cơ quan, tổ chức; tổ chức, cá nhân cung cấp dịch vụ bảo vệ dữ liệu cá nhân; và tổ chức, cá nhân được huy động tham gia.

Khoản 2 Điều 33 quy định: cơ quan, tổ chức có trách nhiệm chỉ định bộ phận, nhân sự đủ điều kiện năng lực bảo vệ dữ liệu cá nhân, hoặc thuê tổ chức, cá nhân cung cấp dịch vụ bảo vệ dữ liệu cá nhân. Điều kiện và nhiệm vụ cụ thể nằm ở Điều 13 đến Điều 16 Nghị định 356/2025/NĐ-CP.

Doanh nghiệp nào phải có DPO?

Nghĩa vụ áp dụng chung cho cơ quan, tổ chức có xử lý dữ liệu cá nhân. Luật có quy định riêng cho doanh nghiệp quy mô nhỏ (Điều 38 của Luật, Điều 41 Nghị định 356):

Loại hình Nghĩa vụ chỉ định DPO
Doanh nghiệp vừa và lớn, tổ chức khác Phải chỉ định nhân sự, bộ phận hoặc thuê dịch vụ
Doanh nghiệp nhỏ, doanh nghiệp khởi nghiệp Được quyền lựa chọn thực hiện hoặc không thực hiện trong 05 năm kể từ 01/01/2026
Hộ kinh doanh, doanh nghiệp siêu nhỏ Không phải thực hiện

Ngoại lệ: các ưu đãi trên không áp dụng nếu đơn vị kinh doanh dịch vụ xử lý dữ liệu cá nhân, trực tiếp xử lý dữ liệu cá nhân nhạy cảm, hoặc xử lý dữ liệu cá nhân kể từ thời điểm đạt quy mô từ 100 nghìn chủ thể dữ liệu trở lên. Vì thông tin tài chính, vị trí, sinh trắc học đều là dữ liệu nhạy cảm, nhiều công ty công nghệ nhỏ vẫn phải có DPO.

Điều kiện của DPO

Điều kiện của nhân sự nội bộ, cá nhân và tổ chức cung cấp dịch vụ bảo vệ dữ liệu cá nhân

Nhân sự bảo vệ dữ liệu cá nhân nội bộ (Điều 13 Nghị định 356)

  • Có trình độ cao đẳng trở lên.
  • Có ít nhất 02 năm kinh nghiệm công tác (kể từ khi tốt nghiệp) liên quan đến một trong các lĩnh vực: pháp chế, công nghệ thông tin, an ninh mạng, an ninh dữ liệu, quản trị rủi ro, kiểm soát tuân thủ, quản lý nhân sự, tổ chức cán bộ.
  • Đã được đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật và kỹ năng chuyên môn về bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Việc chỉ định phải bằng văn bản chính thức, thể hiện phân công, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn. Tổ chức ký thỏa thuận trách nhiệm bảo mật với nhân sự này và có trách nhiệm đào tạo, bồi dưỡng cho họ. Nếu thành lập bộ phận, mọi nhân sự trong bộ phận đều phải đáp ứng các điều kiện trên.

Cá nhân cung cấp dịch vụ (Điều 15)

  • Có trình độ cao đẳng trở lên.
  • Có ít nhất 03 năm kinh nghiệm liên quan đến pháp chế, xử lý dữ liệu cá nhân, an ninh mạng, an ninh dữ liệu, quản trị rủi ro hoặc kiểm soát tuân thủ.
  • Đã được đào tạo, bồi dưỡng chuyên sâu về pháp luật và kỹ năng bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Tổ chức cung cấp dịch vụ (Điều 16)

  • Có ngành nghề, lĩnh vực kinh doanh về công nghệ, pháp lý hoặc tư vấn về công nghệ, pháp lý.
  • Có tối thiểu 03 nhân sự đáp ứng điều kiện của cá nhân cung cấp dịch vụ.
  • Đã cung cấp sản phẩm, dịch vụ liên quan đến bảo mật, an ninh mạng, công nghệ thông tin, đánh giá tiêu chuẩn hoặc tư vấn bảo vệ dữ liệu cá nhân.
  • Có hồ sơ năng lực để cung cấp cho bên thuê.

Khi thuê dịch vụ, tổ chức xem xét hồ sơ năng lực, giao kết hợp đồng và thỏa thuận xử lý dữ liệu cá nhân, đồng thời công khai thông tin về đơn vị, nhân sự bảo vệ dữ liệu cho chủ thể dữ liệu và các bên liên quan.

DPO làm những việc gì?

Theo Điều 14 Nghị định 356, nhiệm vụ của bộ phận, nhân sự bảo vệ dữ liệu cá nhân gồm:

  1. Xây dựng chính sách, quy trình, quy định, biểu mẫu để tuân thủ pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân.
  2. Triển khai thực hiện các quyền của chủ thể dữ liệu (xem, sửa, xóa, rút lại đồng ý…).
  3. Định kỳ đánh giá thực trạng tuân thủ và đề xuất biện pháp phòng ngừa, kiểm soát rủi ro.
  4. Lập hồ sơ đánh giá tác động xử lý dữ liệu và hồ sơ chuyển dữ liệu xuyên biên giới; tiếp nhận và báo cáo vi phạm; thực hiện yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền.
  5. Xây dựng kế hoạch và triển khai đào tạo, bồi dưỡng định kỳ trong tổ chức.
  6. Triển khai biện pháp kỹ thuật bảo mật, tiêu chuẩn bảo vệ dữ liệu và kế hoạch ứng cứu khẩn cấp sự cố.
  7. Nghiên cứu, đề xuất các quyết định liên quan đến bảo vệ dữ liệu cá nhân.

DPO nội bộ hay DPO thuê ngoài?

Tiêu chí DPO nội bộ DPO thuê ngoài
Hiểu hoạt động doanh nghiệp Sâu, nắm rõ hệ thống và con người Cần thời gian khảo sát ban đầu
Chuyên môn Phụ thuộc một người; cần đào tạo liên tục Đội ngũ nhiều chuyên môn (pháp lý, kỹ thuật)
Tính liên tục Rủi ro khi nhân sự nghỉ việc Theo hợp đồng dịch vụ
Phù hợp với Tổ chức lớn, xử lý nhiều dữ liệu hằng ngày Doanh nghiệp vừa và nhỏ, chưa có nhân sự chuyên trách

Nghị định 356 (Điều 16 khoản 4) cho phép kết hợp cả hai: vừa chỉ định nhân sự, bộ phận nội bộ, vừa thuê cá nhân, tổ chức cung cấp dịch vụ.

5 bước chỉ định DPO đúng quy định

  1. Xác định doanh nghiệp có thuộc diện bắt buộc không (quy mô, loại dữ liệu, số lượng chủ thể dữ liệu).
  2. Chọn mô hình: nội bộ, thuê ngoài hoặc kết hợp.
  3. Kiểm tra điều kiện năng lực và lưu hồ sơ chứng minh (bằng cấp, kinh nghiệm, chứng nhận đào tạo, hoặc hồ sơ năng lực của đơn vị dịch vụ).
  4. Ban hành văn bản chỉ định hoặc ký hợp đồng dịch vụ; ký thỏa thuận bảo mật.
  5. Công khai thông tin liên hệ của DPO, đưa vào hồ sơ đánh giá tác động và lên kế hoạch công việc năm.

Câu hỏi thường gặp

DPO có bắt buộc phải là luật sư không?

Không. Điều kiện là trình độ cao đẳng trở lên, kinh nghiệm trong một trong các lĩnh vực được liệt kê (pháp chế, công nghệ thông tin, an ninh mạng, quản trị rủi ro, tuân thủ, nhân sự…) và đã được đào tạo về bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Một nhân viên CNTT có thể kiêm DPO không?

Có thể, nếu đáp ứng đủ điều kiện năng lực và được chỉ định bằng văn bản. Doanh nghiệp nên lưu ý xung đột lợi ích khi người đó vừa vận hành hệ thống vừa đánh giá việc tuân thủ của chính hệ thống ấy.

Thay đổi đơn vị cung cấp dịch vụ DPO có phải báo cáo không?

Thay đổi thông tin về tổ chức, cá nhân cung cấp dịch vụ bảo vệ dữ liệu cá nhân là trường hợp phải cập nhật hồ sơ đánh giá tác động trong thời hạn 10 ngày (Nghị định 356, Điều 20 khoản 2).

Cyber Services hỗ trợ gì?

Cyber Services cung cấp dịch vụ DPO thuê ngoài và dịch vụ tư vấn bảo vệ dữ liệu cá nhân, kết hợp tư vấn tuân thủ với các biện pháp kỹ thuật bảo mật. Xem thêm bài hồ sơ đánh giá tác động xử lý dữ liệu cá nhân, một trong những việc đầu tiên DPO phải làm.

Căn cứ: Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân số 91/2025/QH15 (Điều 33, 38); Nghị định 356/2025/NĐ-CP (Điều 13–16, 20, 41). Bài viết mang tính tham khảo, không phải ý kiến pháp lý cho trường hợp cụ thể.

Mr.Minh Long
Tác giả

Mr.Minh Long

CTO của Cyber Services Việt Nam, hơn 8 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực tư vấn tuân thủ an toàn thông tin. Chứng chỉ: Lead Auditor ISO/IEC 27001, Lead Auditor ISO/IEC 42001, CISSP, OSCP, GDPR, DPO. Trực tiếp tư vấn SOC 2 và các chương trình tuân thủ PCI DSS, ISO, GDPR, bảo vệ dữ liệu cá nhân cho doanh nghiệp tại Việt Nam.

Đọc tiếp

Bắt đầu ngay hôm nay

Sẵn sàng cho kỳ đánh giá tiếp theo của doanh nghiệp?

Nhận đánh giá sơ bộ và lộ trình chứng nhận phù hợp từ chuyên gia — miễn phí tư vấn ban đầu.

Tư vấn miễn phí qua Zalo +84 979 875 985
CS
Hỗ trợ trực tuyến
Trực tuyến